WHO وضعیت ابولا بوندیبوگیو در سه کشور را گزارش کرد
مقدمه
سازمان جهانی بهداشت در گزارش ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶ اعلام کرد شیوع بیماری ابولا ناشی از ویروس بوندیبوگیو در جمهوری دموکراتیک کنگو همچنان ادامه دارد و موارد وارداتی در کنیا و نیجریه نیز پیگیری میشوند. این گزارش، یک بهروزرسانی رسمی از وضعیت منطقهای است و وجود موردی از این بیماری در ایران را گزارش نمیکند.
بر پایه دادههای سازمان جهانی بهداشت تا ۲۰ اکتبر، در جمهوری دموکراتیک کنگو ۹۷۰۴ مورد تأییدشده و ۴۶۸۷ مرگ گزارش شده است. این ارقام نشاندهنده بار سنگین بیماری در مناطق درگیرند، اما باید توجه داشت که آمار شیوعها با تکمیل آزمایشها، ثبت موارد و بازبینی دادهها ممکن است تغییر کند.
وضعیت در سه کشور
انتقال بیماری در جمهوری دموکراتیک کنگو در سطح بالا ادامه دارد و موارد تأییدشده در ۶۶ منطقه سلامت از هشت استان ثبت شدهاند. سازمان جهانی بهداشت اعلام کرده است که شناسایی زودهنگام بیماران، پیگیری تماسها، مراقبت ایمن، کنترل عفونت در مراکز درمانی و مشارکت جامعه از محورهای پاسخ به این رویداد هستند.
در کنیا، نخستین مورد وارداتیِ تأییدشده اوایل اکتبر شناسایی شد. تا ۲۰ اکتبر، ۹ مورد شامل یک مرگ گزارش شده بود. هشت مورد دیگر از تماسهای شناختهشده مورد نخست بودند و طبق گزارش سازمان جهانی بهداشت، شواهدی از انتقال گستردهتر در جامعه خارج از این خوشه وجود نداشت.
در نیجریه نیز یک مورد وارداتیِ تأییدشده در ابوجا گزارش شد. بیمار در ایزوله و تحت مراقبت قرار داشت و مقامهای بهداشتی پیگیری تماسها و بررسی سابقه سفر و مواجهه احتمالی را آغاز کرده بودند. بنابراین منشأ کامل عفونت در این مورد، در زمان انتشار گزارش، هنوز بهطور نهایی روشن نشده بود.
ابولا بوندیبوگیو چیست؟
بیماری ناشی از ویروس بوندیبوگیو یکی از انواع بیماری ابولا است. انتقال میان انسانها عمدتاً از راه تماس مستقیم با خون یا دیگر مایعات بدن فرد بیمار یا فوتشده، و نیز مواد و سطوح آلوده رخ میدهد. فرد پیش از شروع علائم، ناقل بیماری تلقی نمیشود؛ با این حال، علائم اولیه مانند تب، خستگی، سردرد، درد عضلانی یا گلودرد اختصاصی نیستند و میتوانند با بیماریهای متعدد دیگری اشتباه شوند.
تشخیص این بیماری تنها با ارزیابی پزشکی و آزمایشهای مناسب امکانپذیر است. گزارش سازمان جهانی بهداشت همچنین یادآور میشود که کنترل رویدادهای ابولا به امکانات آزمایشگاهی، مراقبت بالینی، پیشگیری و کنترل عفونت، تدفین ایمن در شرایط لازم و همکاری افراد در معرض تماس وابسته است.
ارزیابی خطر و معنای خبر برای ایران
سازمان جهانی بهداشت در گزارش خود ارزیابی قبلی از خطر را چنین بیان کرده است: خطر در جمهوری دموکراتیک کنگو بسیار بالا، برای کشورهای هممرز با آن بالا، و برای سایر کشورهای منطقه آفریقا و سطح جهانی پایین ارزیابی شده بود؛ این ارزیابی در حال بازبینی است. این طبقهبندی به معنای نبود نیاز به آمادگی و پایش نیست، اما با اعلام خطر یکسان برای همه کشورها نیز تفاوت دارد.
در این گزارش هیچ موردی در ایران ذکر نشده است و سازمان جهانی بهداشت نیز محدودیت سفر یا تجارت با کشورهای درگیر را توصیه نکرده است. برای مخاطب ایرانی، اهمیت اصلی خبر در پیگیری اطلاعات از منابع رسمی و پرهیز از برداشتهای نادرست از خبرهای شبکههای اجتماعی است. هرگونه اطلاعیه مرتبط با سفر، مراقبت مرزی یا وضعیت داخلی باید از سوی نهادهای رسمی سلامت ایران اعلام شود.
پاسخ بهداشت عمومی ادامه دارد
در جمهوری دموکراتیک کنگو، یک کارآزمایی فاز ۲/۳ برای بررسی نامزدهای واکسن علیه ویروس بوندیبوگیو آغاز شده است. آغاز این مطالعه به معنای در دسترس بودن عمومی یک واکسن تأییدشده یا اثبات اثربخشی آن نیست؛ هدف آن تولید شواهد علمی درباره ایمنی و اثربخشی احتمالی نامزدهای واکسن است.
سازمان جهانی بهداشت بر تقویت مراقبت مرزی، شناسایی سریع موارد، ظرفیت آزمایشگاهی، آمادگی مراکز درمانی و هماهنگی میان کشورها تأکید کرده است. در کنیا و نیجریه نیز پیگیری تماسها و اقدامات پیشگیری و کنترل عفونت در جریان است.
جمعبندی و منابع
گزارش رسمی ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶ سازمان جهانی بهداشت از ادامه شیوع ابولا بوندیبوگیو در جمهوری دموکراتیک کنگو، یک خوشه مرتبط با مورد وارداتی در کنیا و یک مورد وارداتی در نیجریه خبر میدهد. در کنیا شواهدی از انتقال بیرون از خوشه گزارش نشده و در نیجریه بررسی منشأ مواجهه همچنان ادامه دارد. این گزارش موردی در ایران اعلام نمیکند و سازمان جهانی بهداشت در زمان انتشار آن، محدودیت سفر یا تجارت با کشورهای درگیر را توصیه نکرده است.

