آمار ابولا بوندیبوگیو در کنگو به ۹۰۰۰ رسید

مرکز کنترل و پیشگیری بیماری‌های آمریکا (CDC) در به‌روزرسانی ۱۳ اکتبر ۲۰۲۶ اعلام کرد شیوع بیماری ناشی از ویروس ابولا بوندیبوگیو در جمهوری دموکراتیک کنگو با سرعت بالایی ادامه دارد و به دومین شیوع بزرگ ابولا در تاریخ رسیده است. بر پایه داده‌های این نهاد تا ۱۰ اکتبر، مجموع موارد تأییدشده در رویداد کنونی ۹۰۰۰ مورد و مرگ‌های تأییدشده ۴۳۳۹ مورد گزارش شده است.

بخش عمده این بار بیماری مربوط به جمهوری دموکراتیک کنگو است: ۸۹۷۸ مورد و ۴۳۳۶ مرگ تأییدشده. CDC تأکید می‌کند که این وضعیت به‌سرعت تغییر می‌کند؛ بررسی موارد دیگر و یکسان‌سازی داده‌ها ادامه دارد و بنابراین شمارها ممکن است در به‌روزرسانی‌های بعدی تغییر کنند.

موارد تأییدشده در کنگو در استان‌های باس‌اوئله، اوت‌اوئله، ایتوری، کیوو شمالی، کیوو جنوبی، اوبانگی جنوبی و چوپو گزارش شده‌اند. محدودیت دسترسی به خدمات تشخیصی و درمانی، ناامنی و جابه‌جایی جمعیت در منطقه، رهگیری تماس‌ها و مهار انتقال را دشوارتر کرده است.

این رویداد فقط به کنگو محدود نمانده است، اما وضعیت کشورها یکسان نیست. در کنیا یک مورد تأییدشده که به مرگ انجامیده گزارش شده است. اوگاندا ۲۰ مورد تأییدشده و یک مورد محتمل را ثبت کرده، ولی CDC می‌گوید در حال حاضر مورد فعال گزارش نشده است. یک مورد تأییدشده در فرانسه نیز پس از بهبودی از مراقبت ترخیص شده است. بنابراین، وجود گزارش مورد در یک کشور لزوماً به معنای انتقال فعال و پایدار در آن کشور نیست.

بوندیبوگیو یکی از ویروس‌هایی است که می‌تواند بیماری ابولا ایجاد کند. انتقال در میان انسان‌ها عمدتاً با تماس مستقیم پوست آسیب‌دیده یا مخاط با خون و دیگر مایعات بدن فرد بیمار یا فوت‌شده، و نیز با وسایل آلوده به این مایعات رخ می‌دهد. فرد پیش از شروع علائم، ناقل شناخته نمی‌شود.

سازمان جهانی بهداشت می‌گوید واکسن‌ها و درمان‌های دارای مجوزِ موجود برای گونه دیگری از ویروس ابولا، یعنی «ابولا ویروس»، در دسترس‌اند؛ اما برای بیماری ناشی از ویروس بوندیبوگیو واکسن یا درمان دارای مجوز اختصاصی وجود ندارد و فرآورده‌های پژوهشی همچنان در دست بررسی‌اند. این تفاوت مهم است و نباید هر خبر درباره واکسن یا درمان ابولا به‌طور خودکار به این گونه ویروسی تعمیم داده شود.

این یک هشدار درباره وقوع شیوع در ایران نیست. گزارش‌های رسمی مورد استناد در این خبر، آمار کنگو و چند کشور مرتبط را توصیف می‌کنند و اطلاعیه‌ای درباره مورد مرتبط با ایران ارائه نکرده‌اند. با این حال، به‌دلیل گسترش جغرافیایی رویداد و سفرهای بین‌المللی، پایش دقیق موارد مشکوک و اطلاع‌رسانی شفاف در کشورهای درگیر اهمیت دارد.

افرادی که در آینده از مناطق درگیر بازمی‌گردند و پس از سفر دچار بیماری می‌شوند، باید ارزیابی را از مسیر خدمات بهداشتی و با اطلاع‌دادن سابقه سفر انجام دهند. تصمیم‌گیری درباره ارزیابی، آزمایش یا مراقبت درمانی باید به‌وسیله تیم‌های بهداشتی و پزشکان واجدصلاحیت انجام شود. برای اطلاع از هرگونه توصیه رسمی در ایران، باید به اطلاعیه‌های وزارت بهداشت و مراجع رسمی کشور توجه کرد.

کنترل بیماری‌های ابولا فقط به تشخیص افراد بیمار محدود نیست. شناسایی زودهنگام، مراقبت بالینی، حفاظت از کارکنان سلامت، رهگیری تماس‌ها، آزمایشگاه، پیشگیری از عفونت در مراکز درمانی و گفت‌وگو با جوامع محلی، اجزای هم‌زمان پاسخ هستند. سازمان جهانی بهداشت همچنین بر نقش مراقبت حمایتی زودهنگام و مدیریت علائم در بهبود پیامدها تأکید می‌کند.

نرخ مرگ‌ومیر خام گزارش‌شده در یک شیوع، شاخصی برای توصیف شدت رویداد است، نه پیش‌بینی قطعی پیامد برای هر بیمار. این رقم می‌تواند با دسترسی به تشخیص، زمان مراجعه، کیفیت مراقبت و کامل‌ترشدن ثبت داده‌ها تغییر کند.