سومین مورد ابولا بوندیبوگیو در کنیا تأیید شد
مقدمه
سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد کنیا در ۱۴ و ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶ دومین و سومین مورد بیماری ابولا ناشی از ویروس بوندیبوگیو را تأیید کرده است. این دو بیمار، یک مرد ۳۹ ساله و یک زن ۶۵ ساله، از بستگان نزدیک نخستین بیمار شناساییشده در کنیا بودند و هنگام بروز علائم، از پیش در قرنطینه قرار داشتند.
با این بهروزرسانی، شمار موارد تأییدشده در کنیا به سه نفر رسیده که شامل یک مورد مرگ است. نخستین بیمار، مردی کنیایی بود که از جمهوری دموکراتیک کنگو بازگشته بود و شب ۵ اکتبر جان باخت. گزارش فعلی سازمان جهانی بهداشت تأکید میکند که هر سه مورد از نظر همهگیرشناختی به این بیمار نخست مرتبطاند و تاکنون شواهدی از انتقال در سطح جامعه در کنیا گزارش نشده است.
وضعیت تازه در کنیا
پس از شناسایی بیمار نخست، تیمهای بهداشتی ۱۳۰ تماس نزدیک او، از جمله اعضای خانواده، کارکنان درمان و همسفران پرواز را شناسایی کردند. تا ۱۶ اکتبر، ۱۲۷ نفر از این افراد در قرنطینه بودند و روزانه از نظر تب و علائم پایش میشدند. سازمان جهانی بهداشت میگوید شناسایی دو مورد جدید در دوره قرنطینه، امکان تشخیص زودتر و کاهش فرصت انتقال ویروس به دیگران را فراهم کرده است.
این موضوع به معنای پایان خطر نیست: مقامهای بهداشتی کنیا گفتهاند تا پایان دوره پایش تماسها، احتمال شناسایی موارد بیشتر در میان افراد قرنطینهشده وجود دارد. با این حال، تشخیص موارد در چارچوب رهگیری تماسها با وضعیتی که بیماری بدون ارتباط شناختهشده در جامعه پخش شود تفاوت دارد.
چرا قرنطینه و رهگیری تماس اهمیت دارد؟
بیماری بوندیبوگیو یکی از انواع بیماری ابولا است که بر اثر ویروس بوندیبوگیو ایجاد میشود. انتقال آن از راه هوا گزارش نشده است؛ خطر اصلی در تماس مستقیم با خون یا مایعات بدن فرد بیمار یا فوتشده، یا وسایل و سطوح آلوده به این مایعات است. افراد پیش از شروع علائم، ویروس را به دیگران منتقل نمیکنند.
علائم آغازین میتواند شامل تب، خستگی، درد عضله یا مفصل، سردرد و گلودرد باشد و با بیماریهای شایعتری مانند مالاریا همپوشانی داشته باشد. به همین دلیل، تشخیص بالینی بهتنهایی کافی نیست و تأیید آزمایشگاهی اهمیت دارد. علائمی مانند استفراغ، اسهال و اختلال عملکرد کلیه یا کبد ممکن است در ادامه دیده شوند؛ خونریزی نیز برخلاف تصور رایج، نشانهای همیشگی یا لزوماً زودرس نیست.
برای بیماری ناشی از ویروس بوندیبوگیو، واکسن دارای مجوز اختصاصی یا درمان اختصاصی تأییدشده وجود ندارد. مراقبت حمایتی زودهنگام، کنترل عفونت در مراکز درمانی، شناسایی سریع بیماران، رهگیری تماسها و دفن ایمن و محترمانه از اجزای اصلی مهار بیماری هستند. پژوهش درباره واکسنهای نامزد و ارزیابی احتمال محافظت واکسن Ervebo در برابر این گونه ویروس ادامه دارد، اما سازمان جهانی بهداشت میگوید شواهد انسانیِ کافی برای اثبات محافظت آن در برابر بوندیبوگیو هنوز فراهم نشده است.
آنچه برای ایران روشن است
این گزارش مربوط به کنیا است و در اطلاعیه سازمان جهانی بهداشت، موردی در ایران یا ارتباط مستقیم این رخداد با ایران گزارش نشده است. بنابراین، خبر حاضر نباید بهمعنای وجود بیماری در ایران تلقی شود. ارزیابیهای بهداشت عمومی و هر تصمیم مرتبط با سفر یا مراقبتهای مرزی در ایران باید بر پایه اطلاعیههای رسمی وزارت بهداشت و نهادهای مسئول کشور باشد.
سازمان جهانی بهداشت در گزارش خود از کنیا، بستن مرزها یا محدودیت فراگیر برای تجارت را توصیه نکرده است. تمرکز پاسخ بهداشتی بر پایش تماسها، تشخیص آزمایشگاهی، مراقبت از بیماران، کنترل عفونت و اطلاعرسانی دقیق به جامعه قرار دارد.
جمعبندی و منابع
کنیا تا ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶ سه مورد بیماری ابولا بوندیبوگیو، شامل یک مرگ، ثبت کرده است. دو مورد تازه در میان تماسهای نزدیک بیمار نخست و در زمان قرنطینه شناسایی شدند؛ در نتیجه، تا تاریخ انتشار گزارش، شواهدی از انتقال در جامعه اعلام نشده است. روند پایش تماسها و گزارشهای رسمی سازمان جهانی بهداشت برای ارزیابی وضعیت بعدی اهمیت دارد.

