گسترش ابولا بوندیبوگیو در کنگو و موارد وارداتی

سازمان جهانی بهداشت در به‌روزرسانی ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶ اعلام کرد شیوع بیماری ابولا ناشی از ویروس بوندیبوگیو در جمهوری دموکراتیک کنگو همچنان گسترده است و موارد وارداتی نیز در کنیا و نیجریه شناسایی شده‌اند. بر اساس این گزارش، تا ۲۰ اکتبر ۹۷۰۴ مورد تأییدشده و ۴۶۸۷ مرگ در ۶۶ منطقه بهداشتی در هشت استان کنگو ثبت شده است.

این ارقام نشان می‌دهند انتقال بیماری در کنگو هنوز مهار نشده است، اما وضعیت هر کشور یکسان نیست. سازمان جهانی بهداشت از تداوم انتقال گسترده در کنگو سخن گفته و هم‌زمان تأکید کرده است که شواهدی از انتقال گسترده در جامعه خارج از خوشه شناسایی‌شده در کنیا در دست نیست.

کنیا نخستین مورد وارداتیِ تأییدشده را در ۶ اکتبر گزارش کرد. تا ۲۰ اکتبر، ۹ مورد شامل یک مرگ در این کشور ثبت شده بود. سازمان جهانی بهداشت می‌گوید هشت مورد بعدی، تماس‌های شناخته‌شده مورد نخست بوده‌اند و همه آن‌ها هنگام شروع علائم در قرنطینه قرار داشتند؛ بنابراین، در زمان انتشار گزارش شواهدی از انتقال فراتر از این خوشه وجود نداشت.

نیجریه نیز در ۲۰ اکتبر یک مورد وارداتیِ تأییدشده را در ابوجا گزارش کرد. این فرد در ایزوله و تحت مراقبت بوده و پیگیری تماس‌ها و بررسی مسیر سفر و منشأ احتمالی مواجهه ادامه دارد. گزارش WHO تصریح می‌کند که این بررسی‌ها هنوز در جریان است؛ بنابراین، جزئیات کامل منشأ آلودگی نباید قطعی تلقی شود.

WHO در ارزیابی پیشین خود، خطر این شیوع را برای کنگو «بسیار بالا»، برای کشورهای هم‌مرز با کنگو «بالا» و برای دیگر کشورهای منطقه آفریقا و جهان «پایین» ارزیابی کرده بود. این ارزیابی در پی تحولات تازه در حال بازنگری است.

سازمان جهانی بهداشت بر پایه اطلاعات موجود، محدودیت سفر یا تجارت با کشورهای درگیر را توصیه نمی‌کند. در عوض، بر تقویت مراقبت بیماری، آمادگی در مرزها، شناسایی سریع موارد، آزمایشگاه، پیگیری تماس‌ها و اقدامات پیشگیری و کنترل عفونت تأکید دارد.

این گزارش درباره ایران اطلاعیه یا موردی ارائه نمی‌کند. بنابراین، خبر حاضر به‌معنای اعلام مورد بیماری در ایران نیست و هر اطلاع‌رسانی مرتبط با وضعیت داخل کشور باید از مسیر وزارت بهداشت و دیگر مراجع رسمی ایران پیگیری شود.

بیماری ناشی از ویروس بوندیبوگیو یکی از انواع بیماری ابولا است. انتقال میان انسان‌ها با تماس مستقیم با خون، ترشحات و دیگر مایعات بدن فرد بیمار یا فوت‌شده، یا وسایل و سطوح آلوده رخ می‌دهد. این بیماری با علائم اولیه‌ای آغاز می‌شود که اختصاصی نیستند و می‌توانند با بسیاری از بیماری‌های تب‌دار دیگر همپوشانی داشته باشند؛ تأیید آن به ارزیابی و آزمایش تخصصی نیاز دارد.

WHO می‌گوید در حال حاضر واکسن تأییدشده یا درمان اختصاصیِ تأییدشده برای بیماری ناشی از ویروس بوندیبوگیو وجود ندارد. با این حال، یک کارآزمایی فاز ۲/۳ برای بررسی نامزدهای واکسن در کنگو آغاز شده است. شروع این پژوهش به‌تنهایی به‌معنای اثبات اثربخشی یا دسترسی عمومی به واکسن نیست.